Wie telt mee als doelgroep voor Social Return via de Participatiewet?

De doelgroep omvat: bijstandsgerechtigden (Participatiewet), Wsw-medewerkers, Wajong-gerechtigden met arbeidsvermogen, langdurig werklozen (WW langer dan 1 jaar), statushouders, jongeren zonder startkwalificatie (onder 27 jaar zonder MBO-2 diploma) en arbeidsgehandicapten.

Wat is een doelgroepverklaring en hoe vraag ik die aan?

Een doelgroepverklaring is een officieel document dat bevestigt dat een persoon tot de SROI-doelgroep behoort. Voor bijstandsgerechtigden vraagt u dit aan bij de gemeente. Voor Wajong-gerechtigden en arbeidsgehandicapten bij UWV. De verklaring is verplicht als bewijsstuk voor de SROI-rapportage.

Social Return en de Participatiewet: Doelgroepen, Subsidies en Samenwerking

Q: Kan ik loonkostensubsidie combineren met Social Return?

Ja, loonkostensubsidie en Social Return zijn combineerbaar. De loonkostensubsidie verlaagt uw kosten voor de doelgroepmedewerker, terwijl de plaatsing tegelijkertijd meetelt voor uw SROI-verplichting. Dit maakt de inzet van doelgroepmedewerkers financieel aantrekkelijk.

De Participatiewet en Social Return on Investment (SROI) zijn twee instrumenten die nauw met elkaar zijn verbonden. De Participatiewet verplicht gemeenten om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te begeleiden naar werk. Social Return is een van de krachtigste instrumenten waarmee gemeenten dit doel kunnen realiseren via het inkoopbeleid. Dit artikel legt de verbinding tussen beide instrumenten uit en beschrijft hoe zij elkaar versterken.

Definitie: Participatiewet in relatie tot Social Return
De Participatiewet (2015) verplicht gemeenten om mensen met een arbeidsbeperking of bijstandsuitkering te begeleiden naar regulier werk. Social Return (SROI) is het instrument waarmee gemeenten via aanbestedingen private opdrachtnemers verplichten om deze doelgroep in dienst te nemen of anderszins te betrekken bij hun bedrijfsvoering.

Wat is de Participatiewet?

De Participatiewet is op 1 januari 2015 in werking getreden en heeft de Wet werk en bijstand (Wwb), de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en een groot deel van de Wajong samengevoegd. Het doel van de wet is om zoveel mogelijk mensen, ook mensen met een arbeidsbeperking, aan het werk te helpen bij reguliere werkgevers.

Wet (voor 2015)	Doelgroep	Opgegaan in Participatiewet?
Wet werk en bijstand (Wwb)	Bijstandsgerechtigden	Ja, volledig
Wet sociale werkvoorziening (Wsw)	Mensen met arbeidsbeperking	Gedeeltelijk (bestaande rechten behouden)
Wajong	Jonggehandicapten	Gedeeltelijk (nieuwe instroom naar Participatiewet)
Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten (Wajong)	Jonggehandicapten met arbeidsvermogen	Ja, nieuwe instroom

De doelgroep van de Participatiewet: wie telt mee voor SROI?

Voor Social Return is het essentieel om te weten welke personen tot de doelgroep van de Participatiewet behoren, omdat dit bepaalt wie meetelt voor de SROI-verplichting. De doelgroep is breed en omvat meerdere categorieën:

Doelgroep	Omschrijving	Bewijsstuk voor SROI
Bijstandsgerechtigden	Personen met een bijstandsuitkering (Participatiewet)	Doelgroepverklaring gemeente
Wsw-medewerkers	Personen met een Wsw-indicatie (bestaande gevallen)	Wsw-indicatie of verklaring SW-bedrijf
Wajong (arbeidsvermogen)	Jonggehandicapten met arbeidsvermogen	Wajong-beschikking UWV
WW-gerechtigden (langdurig)	Personen langer dan 1 jaar werkloos	Doelgroepverklaring UWV of gemeente
Statushouders	Erkende vluchtelingen met verblijfsvergunning	Verblijfsvergunning + verklaring gemeente
Jongeren zonder startkwalificatie	Jongeren onder 27 jaar zonder diploma MBO-2 of hoger	Verklaring school of gemeente
Arbeidsgehandicapten	Personen met een ziekte of handicap die arbeidsvermogen beperkt	UWV-verklaring of doelgroepregister

Hoe versterken Participatiewet en Social Return elkaar?

De Participatiewet en Social Return zijn complementaire instrumenten die elkaar op meerdere manieren versterken. Gemeenten die beide instrumenten slim combineren, behalen structureel betere resultaten op het gebied van arbeidsparticipatie:

Gemeenten als opdrachtgever én uitvoerder: Gemeenten zijn zowel verantwoordelijk voor de uitvoering van de Participatiewet als voor het inkoopbeleid. Door SROI op te nemen in aanbestedingen, creëren zij werkgelegenheid voor hun eigen bijstandsbestand.
Directe koppeling kandidaten aan opdrachten: De afdeling Werk & Inkomen kan bijstandsgerechtigden direct koppelen aan opdrachtnemers die een SROI-verplichting hebben. Dit versnelt de plaatsing en vergroot de kans op duurzame uitstroom.
Loonkostensubsidie als stimulans: Werkgevers die iemand uit de Participatiewet-doelgroep in dienst nemen, kunnen in aanmerking komen voor loonkostensubsidie. Dit verlaagt de drempel voor opdrachtnemers om de SROI-verplichting via directe plaatsing in te vullen.
Doelgroepregister: Het doelgroepregister van UWV bevat alle personen die in aanmerking komen voor de banenafspraak. Werkgevers die iemand uit dit register in dienst nemen, tellen mee voor de banenafspraak én voor SROI.

De banenafspraak en Social Return

De banenafspraak is een afspraak uit het Sociaal Akkoord (2013) waarbij werkgevers hebben toegezegd om in totaal 125.000 extra banen te creëren voor mensen met een arbeidsbeperking. Social Return en de banenafspraak overlappen deels: medewerkers die meetellen voor de banenafspraak, tellen in veel gevallen ook mee voor de SROI-verplichting.

Instrument	Doel	Verplicht voor?	Relatie met SROI
Banenafspraak	125.000 extra banen voor arbeidsgehandicapten	Grote werkgevers (25+ medewerkers)	Overlap in doelgroep, niet hetzelfde
Quotumwet	Stok achter de deur bij niet-halen banenafspraak	Grote werkgevers	Indirect: stimuleert plaatsing doelgroep
Social Return (SROI)	Arbeidsparticipatie via aanbestedingen	Opdrachtnemers bij publieke aanbestedingen	Directe verplichting, bredere doelgroep
PSO-certificering	Keurmerk voor socialer ondernemen	Vrijwillig	Erkend als SROI-invulling bij veel gemeenten

Loonkostensubsidie: financieel voordeel bij SROI via Participatiewet

Werkgevers die iemand uit de Participatiewet-doelgroep in dienst nemen, kunnen in aanmerking komen voor loonkostensubsidie. Dit is een subsidie van de gemeente die het verschil vergoedt tussen de loonwaarde van de medewerker en het wettelijk minimumloon. Dit maakt de inzet van doelgroepmedewerkers financieel aantrekkelijker en verlaagt de drempel voor opdrachtnemers om de SROI-verplichting via directe plaatsing in te vullen.

De loonkostensubsidie wordt aangevraagd bij de gemeente waar de medewerker staat ingeschreven. De gemeente beoordeelt de loonwaarde van de medewerker en stelt de hoogte van de subsidie vast. De subsidie kan oplopen tot 70% van het wettelijk minimumloon.

Veelgestelde vragen over Participatiewet en Social Return

Telt iemand met een WW-uitkering mee voor SROI?
Dat hangt af van de definitie die de opdrachtgever hanteert. Sommige gemeenten accepteren alleen personen met een bijstandsuitkering of Wsw-indicatie. Anderen hanteren een bredere definitie die ook WW-gerechtigden omvat. Controleer altijd de definitie in de aanbestedingsdocumenten.

Moet ik een doelgroepverklaring aanvragen voor elke medewerker?
Ja, voor de meeste doelgroepen is een doelgroepverklaring vereist als bewijsstuk voor de SROI-rapportage. De doelgroepverklaring wordt afgegeven door de gemeente (voor bijstandsgerechtigden) of door UWV (voor Wajong en arbeidsgehandicapten).

Kan ik loonkostensubsidie combineren met SROI?
Ja, loonkostensubsidie en SROI zijn combineerbaar. De loonkostensubsidie verlaagt uw kosten voor de doelgroepmedewerker, terwijl de plaatsing tegelijkertijd meetelt voor uw SROI-verplichting. Dit maakt de inzet van doelgroepmedewerkers financieel aantrekkelijk.

Meer lezen over Social Return

Terug naar het overzicht: Wat is Social Return (SROI)? — het kennisplatform voor alle informatie over Social Return in Nederland.

SOCIAL RETURN.eu

KENNISPLATFORM SROI NEDERLAND